ایزو ۱۰۶۶۸ یک استاندارد بین‌المللی برای ارزش‌گذاری پولی برند است که چارچوبی مشخص برای تعیین ارزش مالی برند به روشی شفاف، مستند و قابل دفاع ارائه می‌کند. این استاندارد موضوعاتی مانند هدف ارزش‌گذاری، مبنای ارزش، روش محاسبه، اطلاعات و فرضیات مورد استفاده و نحوه گزارش نتایج را پوشش می‌دهد.
استفاده از ISO ۱۰۶۶۸ می‌تواند در تصمیماتی مانند خرید و فروش کسب‌وکار، ادغام و تملک، مدیریت دارایی‌های نامشهود، برنامه‌ریزی استراتژیک و ارزیابی عملکرد برند مفید باشد. در ادامه با الزامات، روش‌های ارزش‌گذاری و کاربردهای ISO ۱۰۶۶۸ آشنا می‌شوید.
آنچه در این مطلب خواهید خواند:
- ایزو ۱۰۶۶۸ چیست؟
- گواهینامه ایزو ۱۰۶۶۸
- استاندارد ایزو ۱۰۶۶۸
- اهمیت ارزش‌گذاری برند
- روش‌های ارزش‌گذاری برند در ISO ۱۰۶۶۸
- ارزش‌گذاری برند طبق ISO ۱۰۶۶۸ چگونه انجام می‌شود؟
- مراحل اخذ ایزو ۱۰۶۶۸
- متن استاندارد ISO ۱۰۶۶۸ ویرایش ۲۰۱۰
- مشاوره و پیاده‌سازی ایزو ۱۰۶۶۸
- مزایای اخذ گواهینامه ۱۰۶۶۸
- کاربردهای ایزو ۱۰۶۶۸
- جمع‌بندی
- سوالات متداول
- از کجا گواهینامه ایزو ۱۰۶۶۸ بگیریم؟
ایزو ۱۰۶۶۸ چیست؟
ISO ۱۰۶۶۸ استاندارد بین‌المللی «ارزش‌گذاری برند ـ الزامات ارزش‌گذاری پولی برند» است. این استاندارد چارچوبی برای انجام ارزش‌گذاری مالی برند فراهم می‌کند و مشخص می‌کند هدف و مبنای ارزش‌گذاری، روش مورد استفاده، کیفیت داده‌ها و فرضیات و همچنین گزارش نهایی چگونه باید تعیین و مستند شوند.
ISO ۱۰۶۶۸ فقط به محاسبات مالی محدود نمی‌شود و برای دستیابی به یک ارزش‌گذاری قابل اتکا، عوامل مالی، رفتاری و حقوقی مرتبط با برند نیز باید بررسی شوند.
گواهینامه ایزو ۱۰۶۶۸
ISO ۱۰۶۶۸ مانند ISO ۹۰۰۱ یک استاندارد سیستم مدیریت سازمانی نیست که هدف اصلی آن صدور گواهینامه سیستم مدیریتی باشد. کاربرد اصلی آن، تعیین الزامات و روش‌های لازم برای انجام ارزش‌گذاری پولی برند است.
در بازار ممکن است برخی مؤسسات پس از بررسی فرایند ارزش‌گذاری یا مستندات سازمان، Certificate یا تأییدیه‌ای با عنوان ISO ۱۰۶۶۸ ارائه کنند؛ اما این نوع مدرک را نباید با گواهینامه Accredited سیستم‌های مدیریتی مانند ISO ۹۰۰۱ یکسان دانست.
برای سازمانی که قصد استفاده واقعی از ISO ۱۰۶۶۸ را دارد، مهم‌ترین خروجی، انجام ارزش‌گذاری برند براساس الزامات استاندارد و تهیه گزارشی شفاف، مستند و قابل دفاع از ارزش مالی برند است.
استاندارد ایزو ۱۰۶۶۸
نسخه جاری استاندارد ISO 10668:2010 با عنوان Brand valuation — Requirements for monetary brand valuation در سال ۲۰۱۰ منتشر شد. این استاندارد در سال ۲۰۲۳ مجدداً بررسی و تأیید شد و بنابراین همچنان نسخه معتبر فعلی محسوب می‌شود.
بااین‌حال در سال ۲۰۲۶ فرایند تدوین ویرایش دوم ISO ۱۰۶۶۸ آغاز شده است. پروژه جدید در حال حاضر در مراحل اولیه تدوین قرار دارد و هنوز نسخه جدیدی منتشر نشده است؛ بنابراین تا زمان انتشار رسمی ویرایش دوم، مبنای فعلی همان ISO ۱۰۶۶۸:۲۰۱۰ است.
متن قبلی این بخش که از «تغییرات ویرایش ۲۰۱۰» و اضافه‌شدن هوش مصنوعی و Big Data صحبت می‌کند حذف شود؛ زیرا نسخه ۲۰۱۰ ویرایش اول این استاندارد است و این موارد جزء تغییرات رسمی آن نبوده‌اند.
اهمیت ارزش‌گذاری برند
ISO ۱۰۶۶۸ الزاماتی برای انجام یک ارزش‌گذاری پولی شفاف و قابل اتکا تعیین می‌کند.
در یک ارزش‌گذاری مطابق با این استاندارد باید موضوعاتی مانند هدف ارزش‌گذاری، مبنای ارزش، ویژگی‌های برند، روش ارزش‌گذاری، کیفیت اطلاعات و فرضیات مورد استفاده و نحوه گزارش نتایج به‌صورت روشن مشخص شوند.
سه حوزه اصلی نیز باید در فرایند ارزش‌گذاری مورد توجه قرار بگیرند:
- تحلیل حقوقی: بررسی مالکیت برند، علائم تجاری، حقوق قانونی، محدودیت‌ها و قابلیت استفاده یا انتقال حقوق مرتبط با برند.
- تحلیل رفتاری: بررسی شناخت برند، نگرش مشتریان، وفاداری، جایگاه رقابتی و تأثیر برند بر رفتار خرید.
- تحلیل مالی: بررسی منافع اقتصادی قابل انتساب به برند و محاسبه ارزش مالی آن با استفاده از روش مناسب.
هدف این است که عدد نهایی ارزش برند صرفاً حاصل یک محاسبه مالی ساده نباشد و بتوان منطق، داده‌ها و فرضیات پشت آن را نیز توضیح داد.
روش‌های ارزش‌گذاری برند در ISO ۱۰۶۶۸
برای تعیین ارزش پولی برند می‌توان از سه رویکرد اصلی استفاده کرد:
رویکرد درآمدی (Income Approach)
در این روش ارزش برند براساس منافع اقتصادی و درآمدهایی که انتظار می‌رود برند در آینده ایجاد کند محاسبه می‌شود و ارزش جریان‌های مالی آینده به ارزش فعلی تبدیل می‌شود.
یکی از روش‌های شناخته‌شده در این گروه، Relief from Royalty است که بررسی می‌کند اگر شرکت مالک برند نبود، برای دریافت مجوز استفاده از آن چه میزان حق امتیاز باید پرداخت می‌کرد.
رویکرد بازار (Market Approach)
در این روش ارزش برند با توجه به معاملات یا ارزش‌گذاری برندهای قابل مقایسه در بازار تخمین زده می‌شود.
استفاده از این روش زمانی ساده‌تر است که اطلاعات کافی درباره معاملات برندهای مشابه وجود داشته باشد.
رویکرد هزینه (Cost Approach)
در رویکرد هزینه، مخارج لازم برای ایجاد، بازتولید یا جایگزینی برندی با ویژگی‌های مشابه بررسی می‌شود.
انتخاب بهترین روش به هدف ارزش‌گذاری، ویژگی‌های برند، شرایط بازار و میزان اطلاعات قابل دسترس بستگی دارد.
ارزش‌گذاری برند طبق ISO ۱۰۶۶۸ چگونه انجام می‌شود؟
فرایند ارزش‌گذاری برند می‌تواند به‌صورت خلاصه شامل تعیین هدف ارزش‌گذاری، مشخص‌کردن برند و حقوق مورد ارزیابی، جمع‌آوری اطلاعات مالی و بازار، انجام تحلیل حقوقی و رفتاری، انتخاب روش ارزش‌گذاری، محاسبه ارزش پولی برند و در نهایت تهیه گزارش باشد.
در گزارش نهایی باید روش محاسبه، داده‌ها، فرضیات مهم، محدودیت‌ها و نتیجه ارزش‌گذاری به‌صورت شفاف بیان شوند تا استفاده‌کنندگان گزارش بتوانند مبنای عدد اعلام‌شده را درک کنند.
مراحل اخذ ایزو ۱۰۶۶۸
مراحل پیاده‌سازی و اخذ گواهی iso ۱۰۶۶۸ شامل موارد زیر است:
- آموزش الزامات استاندارد
- مستندسازی و پیاده‌سازی
- ممیزی
- صدور گواهینامه از مراجع صدور معتبر
متن استاندارد ISO ۱۰۶۶۸ ویرایش ۲۰۱۰
در ویرایش ۲۰۱۰ استاندارد ایزو ۱۰۶۶۸، تغییرات مهمی اعمال شده که بهبود‌هایی را در فرآیند ارزش‌گذاری برند ایجاد کرده است. این تغییرات با هدف بهبود کیفیت و اثربخشی فرآیند ارزش‌گذاری برند صورت گرفته‌اند و به سازمان‌ها کمک می‌کنند تا ارزش برندهای خود را به دقت و به شیوه استانداردی تعیین کنند. برخی از این تغییرات عبارتند از:
- بهبود فرآیند ارزش‌گذاری برند با ارائه روش‌ها و راهکارهای جدید برای تعیین ارزش برند.
- توسعه راهنمایی‌های جدید برای ارتباطات و گزارش‌دهی در مورد نتایج ارزش‌گذاری برند، به منظور افزایش شفافیت و قابلیت اعتماد در اطلاعات ارائه شده.
- اضافه شدن مطالب جدید درباره تکنیک‌ها و روش‌های بهبودیافته برای تحلیل داده‌ها و اطلاعات مربوط به ارزش برند.
- به‌روزرسانی مفاهیم و اصول ارزش‌گذاری برند به منظور تطبیق با تغییرات جدید در محیط کسب‌وکار و بازار.
- توجه بیشتر به نقش فناوری‌های نوظهور مانند هوش مصنوعی و تجزیه‌وتحلیل داده‌های بزرگ در ارزش‌گذاری برند.
مشاوره و پیاده‌سازی ایزو ۱۰۶۶۸
برای اجرای موفق استاندارد ایزو ۱۰۶۶۸، اغلب به یک تیم مشاور مجرب نیاز است. مشاوران حرفه‌ای در این حوزه به شرکت‌ها کمک می‌کنند که ارزش‌گذاری برند خود را به‌صورت استانداردشده و با درنظرگرفتن الزامات حقوقی، مالی و رفتاری انجام دهند. مراحل پیاده‌سازی به این صورت است که ابتدا وضعیت فعلی برند بررسی می‌شود، سپس تحلیل‌هایی از میزان شناخت و محبوبیت برند در بازار انجام شده و در نهایت ارزش برند محاسبه می‌شود.
مشاوران همچنین به سازمان‌ها در پیاده‌سازی اقدامات بهبود برند و مدیریت برند کمک می‌کنند تا ارزش به‌دست‌آمده حفظ شده و افزایش یابد.
مزایای اخذ گواهینامه ۱۰۶۶۸
اخذ گواهینامه ایزو ۱۰۶۶۸ نشان‌دهنده این است که سازمان به روش‌ها و فرآیندهای استاندارد و شفافی برای ارزش‌گذاری برند پایبند است، که این امر اعتماد مشتریان و سهامداران به سازمان را افزایش می‌دهد. علاوه بر این، به سازمان کمک می‌کند تا رقابت‌پذیری خود را افزایش دهد، زیرا ارزش برند، به عنوان یکی از دارایی‌های اصلی هر سازمان، بهبود می‌یابد.
این استاندارد همچنین به سازمان‌ها کمک می‌کند تا فرآیند ارزش‌گذاری برند خود را بهبود بخشند و به روزرسانی‌های لازم را اعمال کنند، که این امر به بهبود عملکرد و مدیریت موثرتر منابع سازمان کمک می‌کند. در نتیجه، اخذ گواهینامه ISO ۱۰۶۶۸ نه تنها بر ارتقای اعتبار و اعتماد سازمان در بازار موثر است، بلکه به بهبود عملکرد و موفقیت سازمان نیز کمک می‌کند.
کاربردهای ایزو ۱۰۶۶۸
استاندارد ایزو ۱۰۶۶۸ کاربردهای متعددی در صنایع مختلف دارد، از جمله:
- ادغام و تملک شرکت‌ها: ارزش‌گذاری برند پیش از ادغام یا خرید شرکت می‌تواند از هزینه‌های اضافی جلوگیری کند.
- جذب سرمایه‌گذاری: اطلاعات ارزشمند به‌دست‌آمده از این استاندارد می‌تواند در جلب اعتماد سرمایه‌گذاران موثر باشد.
- تصمیم‌گیری‌های استراتژیک: به مدیران این امکان را می‌دهد تا بر اساس ارزش واقعی برند، تصمیمات استراتژیکی بهتری بگیرند.
- حمایت از حقوق مالکیت معنوی: استاندارد ایزو ۱۰۶۶۸، اسنادی معتبر برای دفاع از حقوق برند در صورت وجود دعاوی حقوقی فراهم می‌آورد.
جمع‌بندی
ایزو ۱۰۶۶۸ به عنوان یک ابزار ارزشمند برای سازمان‌هایی که به دنبال ارزیابی مالی برندهای خود به طور سیستماتیک و شفاف هستند، شناخته می‌شود. با رعایت الزامات این استاندارد و بهترین روش‌های بین‌المللی، کسب‌وکارها می‌توانند اعتبار پروسه ارزش‌گذاری برند خود را افزایش دهند و تصمیمات استراتژیک موثرتری در این باره داشته باشند.
سوالات متداول
به زبان ساده ISO ۱۰۶۶۸ می‌تواند به سازمان‌ها کمک کند تا ارزش برند خود را بهتر درک کنند و تصمیمات آگاهانه‌تری در مورد نحوه مدیریت و رشد آن بگیرند. در ادامه به برخی سوالات متداول در این باره پاسخ می‌دهیم:
ISO ۱۰۶۶۸ یک استاندارد الزامی نیست، اما پیشنهاد می‌شود که سازمان‌هایی که به دنبال انجام ارزش‌گذاری برند شفاف و قابل اعتماد هستند، از آن استفاده کنند.
این استاندارد می‌تواند یک زبان و چارچوب مشترک برای بحث در مورد ارزش برند بین سهامداران مختلف فراهم کند
بله، این استاندارد برای تمامی برندها قابل استفاده است، زیرا بر روی ارزش کلی یک برند بدون در نظر گرفتن طبیعت آن تمرکز دارد.
از کجا گواهینامه ایزو ۱۰۶۶۸ بگیریم؟
اولین نکته‌ای که برای دریافت گواهینامه انواع استانداردها باید به آن توجه داشته باشید این است که گواهینامه‌ای معتبر است که از مراجع صدور تحت اعتبار IAF یا ASCB صادر شود. پیش از عقد قرارداد و دریافت گواهینامه حتما بررسی کنید که نام مرجع صدور در لیست منتشر شده در سایت نهادهای نام‌برده قابل مشاهده باشد؛ در غیر این صورت گواهی فاقد اعتبار خواهد بود.
دومین نکته مهمی که باید به آن توجه کنید این است که برای دریافت خدمات مشاوره یا صدور باید به دفتری مراجعه کنید که دارای پروانه و مجوز رسمی دولتی در آن حیطه باشد تا امکان پیگیری و استیفای حقوق در صورت بروز هر گونه مشکل برای شما محفوظ بماند.
در صورت نیاز به هرگونه مشاوره و راهنمایی جهت دریافت گواهینامه ایزو معتبر می‌توانید از خدمات مشاوره رایگان مجموعه EIQM CET از طریق تماس با ما بهره ببرید.
بدون دیدگاه